Hydroxystearic Acid

Op de ingrediëntenlijst van een cosmetisch product verwijst Hydroxystearic Acid naar een ingrediënt waarvan de gedocumenteerde cosmetische functies reiniging en oppervlakteactieve werking omvatten. Een oppervlakteactieve stof kan in een formule helpen olie- en waterhoudende bestanddelen fijn te verdelen of vuil en vet tijdens het wassen met water te verwijderen. De vermelding op zich zegt echter niet hoe krachtig een kant-en-klaar product reinigt of hoe de textuur aanvoelt. Dat hangt af van de volledige samenstelling van het product, niet alleen van één INCI-naam.

Reinigende oppervlakteactieve stoffen vind je doorgaans in producten zoals shampoo, douchegel, zeep en tandpasta. Oppervlakteactieve stoffen worden ook als emulgerende hulpstoffen gebruikt in crèmes, lotions en reinigingsproducten, zodat olie- en waterhoudende bestanddelen samen een gelijkmatig mengsel kunnen vormen. Bij Hydroxystearic Acid kun je daarom als consument het best letten op de productfunctie en de eigenschappen van de uiteindelijke formule. Op basis van alleen de naam kun je geen specifieke verzorgende werking voor huid of haar afleiden.

Deze benaming mag niet worden gelijkgesteld aan 10-Hydroxystearic Acid, dat is onderzocht in een studie naar zichtbare ouderdomsvlekken en opvallende poriën. In die studie is de 10-vorm gebruikt en zijn resultaten voor deze specifieke stof gerapporteerd, waaronder een klinisch onderzoek van acht weken. Die resultaten bewijzen niet automatisch dat 12-Hydroxystearic Acid een vergelijkbare werking heeft in een willekeurig cosmetisch product. Bij het kiezen van een product zijn daarom de volledige productinformatie en het aangegeven gebruiksdoel relevanter dan het toepassen van resultaten uit andere studies.

De indeling als oppervlakteactieve stof betekent niet automatisch dat een product voor elke huidconditie even prettig aanvoelt. De algemene functie van een oppervlakteactieve stof beschrijft hoe een stof kan helpen bij reiniging of het mengen van ingrediënten in een formule, maar zegt niets over de individuele verdraagzaamheid van het eindproduct. Als je gevoelig reageert op bepaalde cosmetische producten, raadpleeg dan de volledige ingrediëntenlijst en houd rekening met je eerdere ervaringen met het betreffende product. De hier vermelde functies geven geen specifieke indicatie voor de geschiktheid voor een droge, vette, gevoelige of rijpere huid.

In formules met een reinigende werking kan Hydroxystearic Acid helpen vet- en vuildeeltjes met water te verwijderen. In producten met olie- en waterbestanddelen kan de oppervlakteactieve functie worden benut om deze fijn te verdelen. Mogelijke toepassingen lopen uiteen van haar- en lichaamsreinigers tot mondverzorgingsproducten en emulsies. De specifieke werking hangt af van de combinatie met de overige ingrediënten.

Hydroxystearic Acid is een bestanddeel van de uiteindelijke formule en geen zelfstandig verzorgingsproduct. De functie in het cosmetische product hangt af van de manier waarop het ingrediënt samenwerkt met de overige bestanddelen. De INCI-vermelding alleen geeft noch de exacte samenstelling, noch de hoeveelheid van de stof aan.

Gebruik een kant-en-klaar cosmetisch product volgens de aanwijzingen op de verpakking en het beoogde gebruik. Volg bij een reinigingsproduct de gebruiksaanwijzing voor het betreffende producttype. Een crème of lotion gebruik je als kant-en-klare emulsie, niet als geïsoleerde grondstof. De gedocumenteerde functies geven geen reden om de stof als peeling of geneesmiddel te gebruiken.

Voor Hydroxystearic Acid worden de functies reinigen en reinigende en emulgerende oppervlakteactieve stof vermeld. Cosmetische ingrediënten vallen in de Europese Unie onder wettelijke regels voor cosmetische producten. In de beschikbare informatie wordt voor deze stof geen maximumconcentratie vermeld.

Als gebruikelijke hoeveelheid wordt 1 tot 5 procent genoemd; daarnaast wordt gebruik tot 10 procent als veilig beschreven voor cosmetische toepassingen. Deze gegevens zijn afkomstig uit een algemene ingrediëntbeschrijving en vervangen niet de veiligheidsbeoordeling van de volledige formule. Voor de verdraagzaamheid telt daarom het eindproduct met al zijn bestanddelen.

Hydroxystearic Acid wordt beschreven als afkomstig uit plantaardige of synthetische bron, waardoor de herkomst van de grondstof kan variëren afhankelijk van de productiemethode. De indeling als oppervlakteactieve stof of emulgator verwijst naar een technologische functie en zegt op zichzelf niets over een individuele reactie. Als je een product niet verdraagt, raadpleeg dan de productinformatie en beoordeel het niet alleen op basis van de naam van één ingrediënt. De volledige ingrediëntenlijst en het beoogde gebruik van het product blijven bepalend bij de keuze.

Hydroxystearic Acid verwijst in de hier behandelde INCI-vermelding naar 12-hydroxystearinezuur, een verbinding uit de groep van de gesubstitueerde carbonzuren en hydroxycarbonzuren. Het behoort tot de hydroxyvetzuren en heeft een hydroxylgroep in de structuur van stearinezuur. Als plantaardige grondstof voor de productie wordt ricinusolie of het vetzuur ricinolzuur genoemd. De naam beschrijft dus zowel een chemische stofklasse als een specifieke positie van de hydroxylgroep, maar geen afzonderlijk handelsproduct.

Een in de bron beschreven productiemethode begint met de katalytische hydrogenering van ricinusolie of ricinolzuur. Ook de destillatie van vooraf gehydrolyseerde en gehydrogeneerde ricinusolie wordt als methode vermeld. Het zo verkregen technische materiaal is niet noodzakelijk een zuivere afzonderlijke stof: voor een typische technische samenstelling worden 84 tot 84,9 procent 12-hydroxystearinezuur, 8,3 tot 9,5 procent stearinezuur, ongeveer 5 procent triglyceriden, minder dan 1 tot 2 procent polyvinylstearaat en 0,9 tot 1 procent palmitinezuur vermeld. Deze gegevens hebben betrekking op het daar beschreven technische product en niet op elke cosmetische grondstofkwaliteit.

Een andere beschreven productiemethode gaat uit van 2-Hexylcyclododecanon. Daarbij wordt de uitgangsverbinding geoxideerd met een mengsel van perazijnzuur en permaleïnezuur in methyleenchloride, waardoor eerst een lacton van hydroxystearinezuur ontstaat. Door daaropvolgende alkalische hydrolyse wordt hydroxystearaat gevormd, waaruit hydroxystearinezuur kan worden verkregen. In cosmetische productinformatie wordt de herkomst van het ingrediënt zowel als plantaardig als synthetisch beschreven, wat aansluit bij de verschillende productiemethoden en grondstofbronnen.

12-hydroxystearinezuur is een hydroxyvetzuur en een gesubstitueerd carbonzuur. De vermelde molecuulformule is C18H36O3 en het molecuulgewicht bedraagt 300,5. De stof wordt beschreven als een kristallijne witte vaste stof die praktisch onoplosbaar is in water. Volgens de opgegeven stofgegevens is de stof vetoplosbaar, oftewel lipofiel. Dat verklaart de indeling bij formuleringen op oliebasis. De vermelde functies in cosmetica zijn reiniging en het gebruik als reinigende en emulgerende oppervlakteactieve stof.

• Stofklasse: Hydroxyvetzuur en gesubstitueerd carbonzuur.
• Uiterlijk: Kristallijne, witte vaste stof.
• Gedrag in water: Praktisch onoplosbaar in water.
• Oplosbaarheid: Ingedeeld als lipofiel en vetoplosbaar.
• Functie in de formule: Reinigen en gebruik als reinigende en emulgerende oppervlakteactieve stof.
• Toepassing in formules: Oppervlakteactieve stoffen kunnen olie en water fijn mengen en worden onder andere gebruikt in reinigingsproducten en emulsies.

Het hier besproken 12-hydroxystearinezuur heeft de molecuulformule C18H36O3 en een hydroxylgroep in de structuur van stearinezuur. De lipofiele indeling en de praktische onoplosbaarheid in water passen bij een vetzuurbestanddeel dat kan worden gebruikt in formules met olieachtige componenten. Voor cosmetisch gebruik worden reiniging en reinigende en emulgerende oppervlakteactieve functies vermeld. Deze functies beschrijven de rol in een productformule en zijn niet hetzelfde als een aangetoond biologisch werkingsmechanisme in de huid.

Het PubMed-onderzoek waarnaar hier wordt verwezen, onderzocht een andere verbinding, 10-Hydroxystearic Acid, in het abstract aangeduid als HSA. Voor deze vorm werd de hydratatie van oliezuur met een oleaat-hydratase uit Escherichia coli beschreven. In celproeven namen collageen I en collageen III dosisafhankelijk toe; in ex-vivo-huid werd een toename van collageen III gemeld. De onderzoekers identificeerden 10-Hydroxystearic Acid bovendien op basis van dockinganalyses en reporterassays als een PPARα-agonist.

In hetzelfde abstract wordt gemeld dat de 10-vorm in met UVB behandelde huidmodellen de genexpressie van MMP-1 verlaagde en veranderingen teweegbracht in p53 en zogenoemde sunburn cells. De auteurs onderzochten ook veranderingen in het fibroblasten-secretome en bespraken mogelijke verbanden met WNT-geassocieerde eiwitten, melanogenese en keratinocytendifferentiatie. Deze moleculaire observaties betreffen in-vitro- en ex-vivo-proeven en mogen niet worden gelijkgesteld aan een werking van de 12-vorm in een commercieel verkrijgbare formule. Op basis van dergelijke proefmodellen alleen kan geen algemene prestatieclaim voor cosmetische consumentenproducten worden onderbouwd.

In een dubbelblind, vehikelgecontroleerd onderzoek van het hele gezicht bij Kaukasische vrouwen werd de 10-vorm gedurende acht weken onderzocht. Het abstract meldt na acht weken een statistisch significante afname van het oppervlak en volume van opvallende poriën en na vier weken een kleiner contrast van ouderdomsvlekken. De resultaten hebben betrekking op de geteste verbinding, de onderzoeksopzet en de onderzochte groep, en niet op Hydroxystearic Acid als willekeurige INCI-vermelding. Omdat de studie alleen de 10-vorm van Hydroxystearic Acid beschrijft, mogen de bevindingen niet worden aangevoerd als bewijs voor een vergelijkbare cosmetische werking van 12-hydroxystearinezuur.